1. Wat doet deze tool?
Deze tool berekent voor een aanvrager (en optionele partner) de maximale hypotheek volgens de NIBUD-financieringslastnormen van het gekozen normjaar (2026) op drie momenten: huidige situatie, eerste persoon AOW, en tweede persoon AOW. Voor elk moment toont de tool zowel een box 1- (aftrekbaar) als een box 3- (niet aftrekbaar) uitkomst. Onderliggend wordt per leningdeel een dual-toets uitgevoerd (werkend én pensioen).
De tool gebruikt de officiële Bijlage Financieringslastnormen 2026 van het Ministerie van BZK (NIBUD-systematiek) en, voor normjaar 2027, de tabellen uit de Wijzigingsregeling hypothecair krediet 2027 (Stcrt. 2026, 38415) — per jaar 4 tabellen (nu 4.272 cellen), alle exact identiek aan de bron geverifieerd.
2. Inputs — wat moet je invullen?
- Geboortedatum per persoon — de AOW-leeftijd wordt automatisch opgezocht in de SVB-tabel 2026 (12 cohorten, 1964–2000). Handmatig overrulbaar.
- Bruto jaarinkomen werkend — vast loon inclusief vakantiegeld, eindejaarsuitkering en structurele componenten.
- Bruto jaarinkomen pensioen — verwacht totaal pensioeninkomen (AOW + ouderdomspensioen + lijfrente).
- Toetsrente bij vast <10jr — slider voor de GHF-toetsrente (default 5,00%).
- Hypotheekrente en rentevaste periode — bepalen de rentekolom en de annuïteit (default 4,00%, rentevast ≥ 10 jaar).
- Verlagingen — DUO-termijn, kredietlimiet, erfpacht, overige niet-aftrekbare lasten. Betaalde partneralimentatie verlaagt het toetsinkomen.
- Alleenstaandenbedrag — € 17.000, automatisch bij één aanvrager boven de inkomensgrens (normjaar 2026: € 17.000 boven € 30.000 / AOW € 29.000; normjaar 2027: € 18.000 boven € 31.000).
- Energielabelbedrag — vast bedrag (C/D € 5.000 t/m A++++ met garantie € 40.000; geen geldig label € 0) bovenop de maximale hypotheek, buiten de maandlasttoets, op elk toetsmoment.
3. NIBUD-rekenmethodiek tweeverdieners 2026/2027
Volgens de Bijlage 'overige parameters' B22–G23 geldt voor tweeverdieners:
Waarbij F23 = 1,0 voor 2026 en 2027 (tweede inkomen telt volledig mee). Historisch was deze factor lager: ±0,5 in 2018, ±0,9 in 2022. Voor 2026 en 2027 zijn rekeninkomen en gezamenlijk inkomen daardoor identiek — bij toekomstige F23 < 1 zou de FLP-lookup op een lager rekeninkomen plaatsvinden.
De FLP-waarde wordt opgezocht zonder interpolatie: de rij van het naastlagere inkomen per € 1.000 (onder het minimum de laagste, boven het maximum de hoogste rij) en de rentekolom volgens de kolomgrenzen van de regeling (≤ 1,500% | 1,501–2,000% | … | ≥ 6,501%; rente op 3 decimalen).
4. Drie pensioenmomenten
Voor elk moment wordt de toets uitgevoerd met de relevante inkomens en FLP-tabel:
| Moment | Inkomen | FLP-tabel |
| Nu | Beide salaris (of pensioen indien al AOW) | werkend; bij één AOW-gerechtigde de tabel van de persoon met het hoogste toetsinkomen |
| 1e persoon AOW | Pensioen oudste + salaris jongste | tabel van de persoon met het hoogste toetsinkomen (Trhk art. 3 lid 7) |
| 2e persoon AOW | Pensioen oudste + pensioen jongste | AOW |
De "eerste" en "tweede" persoon worden bepaald op leeftijd (oudste = eerste), niet op invoervolgorde. Per scenario wordt zowel box 1 (aftrekbaar, hoger FLP) als box 3 (niet aftrekbaar, lager FLP) berekend.
5. Pensioenklif-grafiek & tabel
Voor elke afsluitleeftijd (oudste-leeftijd-as) berekent de tool drie toetsen en kiest de bindende (= laagste) toets:
- Werkend-toets — actief zolang nog niemand de AOW-leeftijd heeft bereikt.
- 1e AOW-toets — actief zodra de oudste de pensioentoetsdrempel (standaard: AOW-datum binnen 10 jaar; instelbaar 57 of 52 jaar, 15 jaar of niet toetsen) bereikt, of de AOW-leeftijd al heeft bereikt (pensioen oudste + salaris jongste). AOW-FLP.
- 2e AOW-toets — actief zodra ook de jongste de pensioentoets-leeftijd bereikt (beide pensioen). AOW-FLP.
Bij overlap (de 2e AOW-toets is al actief vóór de 1e AOW is gepasseerd) wint de strengste — meestal de 2e AOW-toets bij klein leeftijdsverschil.
6. Tweetrap-strategie
Een hypotheek opgedeeld in twee leningdelen:
- Deel A — korte looptijd (jaren tot 1e AOW), annuïtair → moet vóór pensioen afgelost zijn, ruimt op werkend-toets ruimte op.
- Deel B — 30 jaar, annuïtair óf aflossingsvrij → blijft doorlopen na pensioen, draagbaar op pensioen-toets.
De tool berekent vier box-combinaties (deel A box 1/3 × deel B box 1/3) en toont in de sectie "Tweetrap-mix optimalisatie" welke de hoogste max oplevert. Voor pure max-hypotheek-binnen-toets wint box 1 altijd (hogere FLP-percentages). Box 3 is een keuze voor andere redenen (geen 30-jaar-grens renteaftrek, geen aflossingsverplichting).
Aflosvorm-detail: aflossingsvrij wordt voor NIBUD-toets behandeld als 30-jr annuïtair fictie — gelijk aan annuïtair voor toets. Lineair geeft hogere toets-last (aflossing + rente in jaar 1) → niet optimaal.
7. Verlagingen
De volgende verplichtingen worden in mindering gebracht op de bruto maandlast vóórdat de max hypotheek wordt berekend:
- Studieschuld DUO — werkelijke maandtermijn × bruteringsfactor bij de rente (box 1-tabellen; box 3: factor 1).
- Consumptief krediet — 2% van de kredietlimiet per maand (niet gebruteerd).
- Betaalde partneralimentatie — jaarbedrag gaat van het toetsinkomen van aanvrager 1 af (NHG V&N 2026 C.7.14.2); de tool kent geen einddatum, dus ook van het pensioeninkomen (conservatief).
- Erfpachtcanon — jaarlijks bedrag ÷ 12, aftrekbaar, niet gebruteerd.
- Overige niet-aftrekbare lasten — gebruteerd met dezelfde factor (box 1-tabellen).
8. Alleenstaandenbedrag (€ 17.000)
Conform de Tijdelijke regeling hypothecair krediet (art. 3 lid 8): de maximale hypotheek mag met € 17.000 verhoogd worden indien:
- Er één aanvrager is (geen partner ingevoerd)
- Het toetsinkomen op dat toetsmoment hoger is dan € 30.000 (niet-AOW-tabel) of € 29.000 (AOW-tabel) (normjaar 2027: € 18.000 bij meer dan € 31.000, ook AOW)
Het bedrag (€ 17.000) wordt per toetsmoment automatisch opgeteld bij de max hypotheek (na de maxLoan-berekening).
9. Toetsrente bij rentevast <10 jaar
Voor leningdelen met rentevastperiode korter dan 10 jaar geldt de GHF-regel: hoogste van werkelijke rente en toetsrente. De toets-maandlast én de FLP-lookup gebruiken deze toetsrente. De globale slider in het input-paneel (default 5,00%) bepaalt de waarde.
10. Wat doet de tool NIET
Deze tool is een rekenmodel, geen advies. De volgende elementen zijn NIET ingebouwd en moeten apart worden beoordeeld:
- LTV-toets — max 100% van de marktwaarde (106% bij verduurzaming)
- NHG-toets — kostengrens, premie, lagere rente onder de grens
- Aflossingsvrij-grens — max 50% marktwaarde voor nieuwe aflossingsvrije hypotheken
- Geldverstrekker-criteria — afwijkende acceptatie, energielabel-toeslagen
- Indexatie — inkomens, AOW-uitkering, pensioenrechten over 30 jaar
- Rentestress-test — wat bij rentestijging na de rentevastperiode
- Risicodekking — ORV, AOV, overlijden, arbeidsongeschiktheid
- Estate planning — familiehypotheek, schenkingen, generatie-overdracht
11. Bronnen
- Bijlage Financieringslastnormen 2026 — Ministerie van BZK / NIBUD (4 tabellen, 4.272 cellen embedded)
- Wijzigingsregeling hypothecair krediet 2027 (Stcrt. 2026, 38415) — financieringslastnormen en alleenstaandenbedrag normjaar 2027 (4 tabellen, 4.200 cellen embedded)
- AOW-leeftijd — vastgesteld t/m geboren 30-09-1964; latere cohorten (t/m 31-12-2000) zijn een prognose op basis van de levensverwachting
- AFM Leidraad Hypotheekadvisering 2026 — kader voor adviespraktijk
- Tijdelijke regeling hypothecair krediet — alleenstaandenbedrag (art. 3 lid 8), tabelkeuze bij één AOW-gerechtigde (art. 3 lid 7)