Adviseurstools.nl logo ADVISEURSTOOLS.NL het tool-lab

Rekenmethode en verantwoording

Waarom deze pagina? De rekentools op Adviseurstools.nl moeten uitlegbaar zijn: voor de adviseur die een uitkomst aan een klant voorlegt, en voor de klant die wil weten waar een bedrag vandaan komt. Hier staat per onderwerp welke regel we toepassen, hoe we rekenen en waarom — inclusief de punten waar we bewust afwijken van de strengste lezing van een regel. Stand: 8 november 2026.

Indicatief, geen advies. De tools geven een indicatie. De geldverstrekker, NHG of de Belastingdienst stelt de definitieve uitkomst vast. Waar wij een keuze maken die ruimer of strenger is dan gangbaar, staat dat hieronder en in de tool zelf.
  1. Bronnen en één centrale plek
  2. Maximale hypotheek (leennormen)
  3. Pensioentoets: Trhk/NHG op het hele bedrag
  4. Bedragen buiten de toetslast
  5. NHG
  6. Toetsen op de NHG-beheercriteria
  7. Fiscale waarden
  8. Boeterente
  9. Kredieten
  10. Duurzaamheidsprofiel en funderingscijfer
  11. Controle en kwaliteit
  12. Beperkingen en open punten
  13. Wijzigingen november 2026
  14. Aansluiting op de AFM-Leidraad Hypotheekadvisering

1. Bronnen en één centrale plek

OnderwerpBron
Leennormen 2026Wijzigingsregeling hypothecair krediet 2026 (Stcrt. 2025, 36471) — Tijdelijke regeling hypothecair krediet (Trhk), Nibud-financieringslasttabellen
Leennormen 2027Wijzigingsregeling hypothecair krediet 2027 (Stcrt. 2026, 38415)
NHGNHG Voorwaarden & Normen 2026 en 2027 (o.a. C.7.4.2, C.7.14.2, C.8, bijlage 5a–5l beheer)
AdviespraktijkAFM, Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) — geen wet- of regelgeving, wel de verwachting van de AFM bij passend advies (art. 4:23 Wft)
BoeterenteAFM-leidraad vergoeding vervroegde aflossing (20 maart 2017) en toelichting (15 mei 2017, EhFf-17041063)
FiscaalBelastingdienst / Rijksoverheid, waarden 2026
WoningdataBAG, AHN, BRO-bodemkaart, RVO-funderingskaart (via PDOK, openbaar)
Eén bron voor alle normen. Alle normen staan in één bestand (data/normen.json) en zijn openbaar als API: financieringslasttabellen, NHG-grenzen en -beheertabellen, label-, verduurzamings- en alleenstaandenbedragen, AOW-regels en -bedragen, fiscale waarden (box 1, heffingskortingen, eigenwoningforfait, box 3, schenken, overdrachtsbelasting, maximumdagloon, minimumloon), VFN-leennormen, maximale kredietvergoeding en transitievergoeding. Een nieuw normjaar of een gewijzigd bedrag wordt daar één keer aangepast; scripts/maak-normen.py controleert de data en zet de waarden in de API, de rekenbibliotheek en alle rekentools (ruim 70). Elke tool blijft een losstaand bestand dat offline en in een iframe werkt: de normen zitten erin, er is geen verbinding met de API nodig. De met een wachtwoord beveiligde pagina's (Project Jeroen, adviesplatform, KredietPro) worden met WACHTWOORD=… python3 scripts/maak-normen.py alleen in het geheugen ontsleuteld, bijgewerkt en opnieuw versleuteld.

Gecontroleerd tegen de bron. De financieringslasttabellen 2026 en 2027 (tabel 1–4, 706 inkomensrijen × 12 rentekolommen) zijn cel voor cel vergeleken met de Staatscourant: geen afwijkingen. Ook het alleenstaandenbedrag 2027 (€ 18.000 boven € 31.000, met en zonder AOW) en de labelbedragen (Stcrt. 2025, 36471) zijn tegen de tekst gelegd.

Normjaar. In elke hypotheektool kies je normjaar 2026 of 2027. Tot en met 31-12-2026 staat 2026 voorgeselecteerd, vanaf 1-1-2027 automatisch 2027. Waarom: adviezen in het najaar gaan vaak over passeren in het volgende jaar.

2. Maximale hypotheek (leennormen)

Hoe

  1. Toetsinkomen — het bruto toetsinkomen van aanvrager(s). Betaalde partneralimentatie gaat als jaarbedrag van het toetsinkomen af (NHG V&N C.7.14.2); ontvangen partneralimentatie telt als inkomen.
  2. Toetsrente — bij een rentevaste periode van minimaal 10 jaar (of een deel dat binnen de rentevaste periode volledig wordt afgelost) de werkelijke rente; korter: het hoogste van de werkelijke rente en 5%. De toetsrente wordt per leningdeel bepaald, niet op een gemiddelde rentevaste periode. Bij meerdere leningdelen bepaalt de naar bedrag gewogen toetsrente, afgerond op 3 decimalen, één rentekolom (en de studieschuldfactor) voor alle delen.
  3. Woonquote — uit de financieringslasttabel van het normjaar: de rij van het naastlagere inkomen per € 1.000 (onder het minimum de laagste rij), de kolom op basis van de toetsrente (≤ 1,500% … ≥ 6,501%). Geen interpolatie. Box 1 en box 3 hebben eigen tabellen, net als wie de AOW-leeftijd heeft.
  4. AOW-tabel bij twee aanvragers (Trhk art. 3 lid 7) — de tabel van de aanvrager met het hoogste toetsinkomen. Bij gelijk inkomen met verschillende AOW-status: de laagste uitkomst.
  5. Maximale maandlast = toetsinkomen × woonquote / 12 − verplichtingen.
  6. Verplichtingen — studieschuld: werkelijke maandlast × bruteringsfactor per rentekolom (1,05 t/m 1,40); doorlopend of aflopend krediet: 2% van de limiet of het kredietbedrag per maand; erfpacht: de canon (niet gebruteerd).
  7. Toetslast — annuïtair over 30 jaar tegen de toetsrente (maandrente = jaarrente / 12), ongeacht vorm en looptijd van het leningdeel (Trhk art. 3: "ongeacht de vorm van het hypothecair krediet … een annuïtair aflossingsschema gedurende 30 jaar"). Een deel van 20 jaar of een aflossingsvrij deel wordt dus als 30-jarige annuïteit getoetst; de werkelijke looptijd telt alleen voor de vraag of een deel vóór een toetsmoment volledig is afgelost (pensioentoets) en bij de NHG-beheercriteria. Bij meerdere leningdelen is de toetslast de som per deel van de 30-jarige annuïteit tegen de toetsrente van dat deel (de meest letterlijke lezing van "het bruto jaarlijkse bedrag aan debetrente en aflossing"). Maximale hypotheek = maximale maandlast / toetslast per euro.
  8. Box 3 — bij een gemengde lening is het box 3-deel een vast bedrag (het ligt vast door de eigenwoningreserve of het fiscale verleden); extra leenruimte valt in box 1. De toetslast van het box 3-deel wordt gebruteerd met de verhouding tussen de box 1- en box 3-woonquote (q1/q3) en de verplichtingen gaan van de box 1-ruimte af: maximum = (maximale maandlast − box 3-last × q1/q3) / toetslast per euro box 1 + box 3-bedrag. De Trhk legt deze verdeling niet vast; dit is onze keuze. Is er geen aftrekbare rente (volledig box 3, of renteaftrek op dat toetsmoment voorbij), dan geldt de box 3-tabel (tabel 3/4) en gaan de verplichtingen volledig en niet gebruteerd van die ruimte af. Dat volgt uit de lening zelf, niet uit wat na het vrijgestelde bedrag (§ 4) overblijft: dekt dat bedrag de hele box 1-hoofdsom, dan blijft het een lening met aftrekbare rente (tabel 1/2, box 3-last × q1/q3). Zo hangt het maximum niet af van de ingevoerde hoofdsom en is de toets monotoon: tot het maximum AKKOORD, daarboven NIET AKKOORD. Past de gebruteerde box 3-last op zich al niet, dan ligt het maximum tussen het box 3-bedrag en box 3-bedrag + vrijgesteld bedrag: maximum = vrijgesteld bedrag + maximale maandlast × box 3-bedrag / gebruteerde box 3-last. Loopt op een later toetsmoment alleen het box 3-deel nog (de box 1-delen zijn afgelost), dan hangt de toets daar alleen af van de vaste box 3-last, niet van de hoofdsom. Past die last binnen de ruimte, dan beperkt dat moment het maximum niet. Past hij niet, dan helpt geen enkele box 1-hoofdsom: de tool toont dan geen maximum, maar de melding "het box 3-deel past op [moment] niet; verlaag het box 3-deel tot € X", met X het hoogste box 3-bedrag dat op dat moment past. Een vrijgesteld bedrag (§ 4) gaat ook daar eerst van de box 1-hoofdsom af en alleen een restant van het box 3-deel, in het maximum en in de maandlasttoets.
  9. Bedragen buiten de toetslast (label, verduurzaming, alleenstaande; § 4) — het deel van de hypotheek tot dat bedrag blijft buiten de financieringslast en gaat eerst van de box 1-delen af (naar rato over die delen; alleen een restant van het box 3-deel, passend bij het vaste box 3-bedrag): maximum = maximale maandlast / last per euro + vrijgesteld bedrag. De tools tonen dat als "op inkomen + … buiten de toetsing".
  10. Afronding — een maximum wordt naar beneden afgerond; een hypotheek gelijk aan het getoonde maximum is akkoord.

Waarom

Zo schrijft de Trhk het voor (art. 3), en zo rekenen de geldverstrekkers. De keuze voor het naastlagere inkomen zonder interpolatie en het afronden naar beneden maakt de uitkomst nooit ruimer dan de norm.

Rekenvoorbeeld (twee aanvragers, € 41.726 + € 38.433 = € 80.159, 4,17% 10 jaar vast, annuïtair 30 jaar, label C): 2026 woonquote 26,3% → € 360.545 + € 5.000 label = € 365.545; 2027 woonquote 26,8% → € 367.399 + € 5.000 = € 372.399. Bij 5% toetsrente: 2026 € 338.462, 2027 € 344.684.

3. Pensioentoets: Trhk/NHG op het hele bedrag

Bron

Wanneer

Standaard geldt de pensioentoets als de AOW-datum van een aanvrager binnen 10 jaar na de toetsdatum ligt (keuze "10 jaar vóór AOW-datum", NHG V&N C.7.4.2). Je kunt in elke tool ook kiezen voor vanaf 57 jaar, vanaf 52 jaar, 15 jaar vóór de AOW-datum of niet toetsen, bijvoorbeeld als een geldverstrekker een andere drempel hanteert. AOW-leeftijd: geboren t/m 1960 67 jaar; vanaf 1961 67 jaar en 3 maanden.

Hoe

  1. Bij aanvang — op het volle bedrag met het huidige (werk)inkomen; wie de AOW-leeftijd al heeft met het inkomen vanaf AOW.
  2. Op de AOW-datum van iedere aanvrager die aan de gekozen drempel voldoet — met het inkomen vanaf AOW (AOW + pensioen) en de AOW-tabel, getoetst op het hele bedrag als 30-jarige annuïteit (Trhk art. 3 lid 2). Aflossen tot de AOW-datum verlaagt die toetslast niet.
  3. Afgelost deel valt weg. Een leningdeel dat vóór of op de AOW-datum volledig is afgelost (de looptijd is dan voorbij), telt op het AOW-moment niet meer mee. Voorbeeld (58 jaar, € 75.000 werk / € 30.000 vanaf AOW, € 80.000 over 8 jaar + € 200.000 over 30 jaar, 2026): € 173.587 in MAX. HYP. 2027, Max. hyp. box 1 & 3 en de pensioenklif.
  4. Maandtelling: het AOW-moment ligt na het aantal volle maanden tussen de toetsdatum en de AOW-datum; het inkomen geldt vanaf de AOW-datum zelf.
  5. De laagste uitkomst van de momenten is de maximale hypotheek; de tool toont welk moment bepalend is. Een grafiek laat de maximale hypotheek per leeftijd (50 tot AOW) zien voor alle drempelkeuzes.
Leeftijd bij aanvraag10 jaar vóór AOW (standaard)Vanaf 57Vanaf 5215 jaar vóór AOW
52 jaar€ 259.167€ 259.167€ 88.504€ 259.167
57 jaar€ 259.167€ 88.504€ 88.504€ 88.504
60 jaar€ 88.504€ 88.504€ 88.504€ 88.504

Alleenstaande, € 60.000 werkinkomen, € 25.000 vanaf AOW, 4,17%, annuïtair 30 jaar, normjaar 2026, toetsdatum 10 november 2026, geboren op 10 november; bedragen boven € 242.167 inclusief alleenstaandenbedrag. Een 57-jarige valt bij "10 jaar vóór AOW" nog buiten de toets, omdat de AOW-datum 10 jaar en 3 maanden later ligt. Met de toets is de uitkomst voor elke leeftijd gelijk (€ 88.504), ook bij een lineaire of aflossingsvrije lening: aflossen tot de AOW-datum telt niet mee.

Rekenmethode

In elke leennormtool kies je naast de drempel de Rekenmethode: Acceptatie – Trhk/NHG (hele bedrag) (standaard, hierboven beschreven) of NHG-beheercriteria (bestaande NHG-lening) (zie 5b). Bij de NHG-beheercriteria is de drempelkeuze uitgeschakeld (pensioen telt alleen mee als het binnen 3 jaar ingaat) en toont de grafiek één lijn.

De restschuldmethode is vervallen (november 2026). Die methode toetste op de AOW-datum de restschuld na aflossen volgens het aflosschema. Daar is geen bron voor: Trhk art. 3 lid 2 rekent "ongeacht de vorm van het hypothecair krediet" met een 30-jarige annuïteit over het hele bedrag, en NHG C.7.1 past dat artikel toe. Alleen de seniorenregeling (C.8) laat na de AOW-datum de werkelijke lasten toe, onder de voorwaarden hierboven; die regeling rekenen de tools niet uit. Een oud dossier of een opgeslagen keuze "restschuldmethode" opent als Trhk/NHG; een eerder gekozen drempel blijft staan.

MAX. HYP. 2027 toont nog een grafiek met de werkelijke restschuld naast het bedrag waarmee Trhk/NHG toetst. Die restschuld is geen toetsmethode: de grafiek laat alleen zien hoeveel er vóór de AOW-datum is afgelost en dat dit bij Trhk/NHG geen extra leenruimte geeft.

Waarom

De pensioentoets moet beoordelen of de hypotheek betaalbaar blijft als het pensioen ingaat. De Trhk en NHG doen dat met dezelfde toetslast als bij aanvang (30-jarige annuïteit op het hele bedrag) en het inkomen vanaf de AOW-datum. Dat is strenger dan een toets op de restschuld, zeker bij een annuïtaire of lineaire lening en veel jaren tot de AOW-datum, maar het volgt de regeling. Een 52-jarige en een 62-jarige met dezelfde gegevens komen daardoor uit op hetzelfde maximum als de toets voor beiden geldt.

Let op — eigen acceptatiebeleid van geldverstrekkers. Een geldverstrekker zonder NHG kan in zijn eigen acceptatiebeleid ruimer toetsen. Rabobank rekent in haar acceptatiebeleid bijvoorbeeld met een ingebouwd aflossingsschema op de werkelijke lasten, bij een rentevaste periode van minimaal 20 jaar (controleer de actuele voorwaarden). Zulk beleid kan per geldverstrekker en per moment verschillen; de tools volgen Trhk/NHG. Kijk bij een ruimere uitkomst van een geldverstrekker ook of de lening na de AOW-datum betaalbaar blijft (AFM, Leidraad Hypotheekadvisering 2026).

4. Bedragen buiten de toetslast

Bedrag20262027Toelichting
Energielabel bij aankoopE/F/G € 0 · C/D € 5.000 · A/B € 10.000 · A+/A++ € 20.000 · A+++ € 25.000 · A++++ € 30.000 · met energieprestatiegarantie € 40.000 · geen geldig label € 0Trhk art. 4 lid 3 (de tabel kent geen bedrag zonder label)
Energiebesparende voorzieningenE–G € 20.000 · C–D € 15.000 · A/B en A+/A++ € 10.000 · A+++ en hoger € 0 · geen geldig label € 10.000Trhk art. 4 lid 4/5; alleen voor maatregelen die echt worden getroffen; max. 106% van de woningwaarde
Alleenstaandenbedrag€ 17.000 boven € 30.000 (AOW-tabel € 29.000)€ 18.000 boven € 31.000Trhk art. 3 lid 8; alleen bij één aanvrager

Hoe en waarom: deze bedragen tellen op bij het maximum, maar níet in de maandlasttoets. Een hypotheek gelijk aan maximum + vrijgesteld bedrag is dus akkoord. Een eerdere versie telde het labelbedrag wél in de toets mee en gaf daardoor ten onrechte "niet akkoord"; dat is hersteld. In de NHG-beheertoets tellen deze bedragen niet mee.

5. NHG

Kostengrens 2026 € 470.000 (met energiebesparende voorzieningen € 498.200); 2027 € 500.000 (€ 530.000). Borgtochtprovisie 0,4%. De grens volgt het gekozen normjaar. Voor het beheer van bestaande NHG-leningen gebruiken we de beheertabellen 2026 (bijlage 5a–5l); NHG heeft aangegeven dat die ook in 2027 gelden.

5b. Toetsen op de NHG-beheercriteria

Wanneer. De beheertoets is bedoeld voor een bestaande lening met NHG, niet voor een nieuwe aanvraag. NHG (V&N 2027, D.6.1) schrijft hem verplicht voor bij een (dreigende) verkoop met verlies, bij het aanpassen van de lening en bij het consolideren van schulden; hij mag worden gebruikt om tijdens de looptijd te beoordelen of de lening betaalbaar is, bijvoorbeeld na een life-event zoals scheiding, werkloosheid of overlijden, en om de draagkracht vast te stellen (Woonlastenfaciliteit).

Hoe (NHG V&N D.6)

OnderdeelBeheertoetsVerschil met de acceptatietoets
WoonquoteFinancieringslasttabel Beheer (bijlage 5a–5l): per huishouden (paar / alleenstaand), situatie (met werk / zonder werk / AOW) en box 1 / box 3. Rente: gewogen, afgerond op 3 decimalen. Eindigt de renteaftrek binnen 3 jaar, dan ook toetsen met het box 3-percentage.Niet de Trhk-tabellen
ToetsinkomenHet werkelijke inkomen, ook bij een tijdelijk contract. Pensioen of AOW telt alleen mee als die binnen 3 jaar ingaat. Uitkering en alimentatie tellen als de hoogte voor minimaal 3 jaar vaststaat.Acceptatie: pensioentoets binnen 10 jaar
FinancieringslastDe werkelijke lasten (rente, aflossing, inleg, erfpacht), uitgaande van een zo groot mogelijk aflossingsvrij deel. Is de last dan nog te hoog, dan mag vermogen of opgebouwde waarde (minus 1,7% van de WOZ en € 3.550 per persoon) van de hoofdsom af.Acceptatie: annuïteit over 30 jaar
ToetsrenteDe huidige rente als de rentevaste periode nog 3 jaar of langer loopt; anders de NHG-rente voor 3 jaar vast (of de hogere huidige rente).Acceptatie: minimaal 5% bij RVP korter dan 10 jaar
VerplichtingenDe werkelijke lasten van overige verplichtingen; zakelijke verplichtingen tellen niet mee.Acceptatie: 2% van een krediet, studieschuld gebruteerd
Vrijgestelde bedragenGeen energielabel-, verduurzamings- of alleenstaandenbedrag.Acceptatie: wel

De beheertabellen 2026 gelden volgens NHG ook in 2027.

Hoe de tools rekenen (keuze "NHG-beheercriteria")

Voorbeeld (2026, rente 4,17%): alleenstaande met € 60.000 werkinkomen, beheertabel 5b 35,7% → maximale maandlast € 1.785 → € 366.328 bij 100% annuïtair, € 427.664 bij 50% aflossingsvrij. Dezelfde persoon op 65 jaar (AOW na 27 maanden, € 25.000 vanaf AOW): tabel 5f 30,0% → € 128.266 / € 149.742. Op 64 jaar (AOW na 39 maanden) telt het pensioen niet: weer € 366.328.

Waar in de tools

De keuze Rekenmethode → NHG-beheercriteria zit in alle leennormtools, Project Jeroen en het adviesplatform. In MAX. HYP. 2027 is de aparte keuze "Woonquotes: acceptatie/beheer" hierin opgegaan. De werkelijke-lasttoets, de OHA-toets, Hypotheek na scheiding en de NHG-toets gebruiken dezelfde ene keuze. Bij meerdere leningdelen gebruiken alle tools één rentekolom op de naar bedrag gewogen toetsrente (3 decimalen).

AFM / compliance. De beheertoets is geen acceptatietoets: gebruik hem alleen voor een bestaande lening met NHG (D.6.1). Een uitkomst op beheercriteria als maximale hypotheek voor een nieuwe aanvraag presenteren, kan misleidend zijn en is in strijd met de Trhk. De vermogenscorrectie en de NHG-rente bij een korte rentevaste periode moet de adviseur zelf beoordelen.

6. Fiscale waarden 2026

OnderwerpWaarde
Box 135,75% tot € 38.883 · 37,56% tot € 78.426 · 49,50% daarboven · AOW-gerechtigden 17,85% in de eerste schijf · hypotheekrenteaftrek maximaal 37,56%
Eigenwoningforfait0,35% (WOZ € 75.000 – € 1.350.000); villataks € 4.725 + 2,35% boven € 1.350.000 · Wet Hillen 71,867%
Box 3Heffingsvrij € 59.357 p.p. · tarief 36% · forfait sparen 1,28%, overig 6,00%, schulden 2,70% (drempel € 3.800 p.p.)
SchenkenVrijstelling kind € 6.908, overig € 2.769; eenmalig verhoogd (18 t/m 39 jaar) € 33.129; eenmalig voor studie € 69.009 · schenkbelasting tariefgroep I 10% / 20% (grens € 158.669)
Overdrachtsbelasting2% eigen woning · 0% starter (18 t/m 34 jaar, woningwaarde ≤ € 555.000, eenmalig) · 8% overige woningen · 10,4% niet-woningen
HeffingskortingenAlgemene heffingskorting, arbeidskorting (ook de variant voor AOW-gerechtigden), ouderenkorting en alleenstaande ouderenkorting 2026 — centraal vastgelegd en gebruikt in o.a. KredietPro, WW- en AOV-tools
OverigMaximumdagloon € 309,91 (per 1-7-2026) · minimumloon € 2.294,40 p/m (1-1-2026) en € 2.337 p/m (1-7-2026) · AOW per 1-7-2026 · maximale transitievergoeding € 102.000 (of het jaarsalaris als dat hoger is) · salderingsregeling eindigt 1-1-2027

Aangekondigde maar nog niet vastgestelde waarden voor 2027 (overdrachtsbelasting overige woningen 7%, startersgrens € 615.000, maximaal aftrektarief 38,16%) staan apart als voorstel in de normen en worden pas gebruikt als ze definitief zijn.

7. Boeterente (vergoeding vervroegde aflossing)

Hoe: contante-waardemethode volgens de AFM-leidraad (2017). Boetevrije ruimte = percentage × oorspronkelijke hoofdsom. Het renteverschil (contractrente − actuele rente voor de resterende rentevaste periode) wordt per maand berekend over het boeteplichtige saldo en contant gemaakt tegen de actuele rente. Volgens de toelichting van 15 mei 2017 gaat de contractuele aflossing (annuïteit of lineair, bij gedeeltelijke aflossing naar rato) maandelijks af van dat saldo; bij (bank)sparen telt de opbouw als fictieve aflossing.

Waarom: de geldverstrekker mag niet meer vragen dan het financiële nadeel. De rekenvoorbeelden uit de AFM-toelichting komen exact uit: annuïtair € 28.476, lineair € 14.171.

8. Kredieten

Hoe: een krediet weegt in de hypotheektoets als 2% van de limiet of het kredietbedrag per maand, en die last gaat zonder omrekening (brutering) van de toegestane maandlast af. Extra hypotheekruimte na aflossen = vrijgekomen toetslast × annuïteitsfactor. Waarom: zo schrijft de Trhk het voor; een eerdere versie rekende met een belastingfactor en kwam tot ca. 23% te ruim uit. Ook de extra hypotheekruimte na aflossen van een krediet wordt over 30 jaar getoetst, niet over de looptijd die je invult. Voor consumptief krediet gebruiken we annuïteitsformules en de effectieve jaarrente; voor Caribisch Nederland het AFM-rekenmodel (per 1-4-2026).

Leennormen consumptief krediet: de VFN-leennormenmethodiek (normbedragen 2025, v1.7 van 17-11-2025; bedragen 2026 nog niet gepubliceerd). Het netto inkomen rekenen we met box 1 en alle heffingskortingen, ook de arbeidskorting voor wie AOW heeft en werkt en de alleenstaande ouderenkorting. Maximale kredietvergoeding: wettelijke rente (4%) + 8 procentpunt = 12% per 1-1-2026; tools waarschuwen bij een hogere rente.

9. Duurzaamheidsprofiel en funderingscijfer

Duurzaamheidsprofiel. Op postcode en huisnummer halen we bouwjaar, oppervlakte en woningtype uit de BAG (PDOK); het woningtype leiden we af uit de aangrenzende panden. De huidige situatie wordt voorgevuld op bouwperiode, die de wijzigingen in de bouwregels volgt: t/m 1930 (Woningwet 1901, meestal geen spouwmuur), 1931–1970 (spouw gangbaar, geen isolatie-eisen), 1971–1990 (isolatie-eisen dak en gevel), vanaf 1991 (Bouwbesluit 1992). Per maatregel rekenen we kosten, besparing, rendement en terugverdientijd met gemiddelde kentallen; het label na verduurzaming is een schatting. Waarom: zo krijgt een klant met alleen een adres direct een bruikbare indicatie, die de adviseur daarna verfijnt.

Funderingscijfer. Een indicatief cijfer (1–10) uit bouwjaar, bodemtype (BRO), maaiveldhoogte (AHN), de RVO-aandachtsgebiedenkaart en grondwaterstand. Bij een laag cijfer adviseert de tool een funderingsonderzoek.

10. Controle en kwaliteit

11. Beperkingen en open punten

12. Wijzigingen november 2026

Gevonden bij het overzetten op de centrale normen en de testmatrix, en hersteld in alle tools:

Vragen of een fout gevonden? Mail jeroen@oversteegen.nl.

13. Aansluiting op de AFM-Leidraad Hypotheekadvisering (2026)

De AFM beschrijft in de Leidraad Hypotheekadvisering (april 2026) wat zij verwacht van een goede adviespraktijk. De leidraad is geen wet- of regelgeving en verandert de leennormen niet; de tools rekenen dus nog steeds volgens de Trhk. Wel helpen de tools de adviseur bij de analyses die de leidraad noemt. Zo sluiten ze aan:

LeidraadWat de AFM verwachtIn de tools
§ 3 Kennismaking (voorbeeld 1)De klant weet dat het maximale leenbedrag geen garantie is, uitgaat van standaardnormen zonder kinderen en niet gelijkstaat aan een betaalbare hypotheek.Elke tool met een maximale hypotheek toont de melding Maximaal lenen is niet hetzelfde als verantwoord lenen.
§ 3 Analyse, § 4 Verantwoorde woonlasten (voorbeeld 3)Ook als de AOW-datum meer dan tien jaar weg is: nagaan of de woonlasten betaalbaar blijven als de hypotheek doorloopt na pensionering.Loopt de lening door na de AOW-datum, dan noemt de tool hoe lang en verwijst naar Pensioenklif; valt het AOW-moment binnen de pensioentoets, dan rekent de tool het al mee (§ 3 van deze pagina).
§ 4 Verantwoorde woonlastenNiet alleen rente en aflossing, ook energie, belastingen, onderhoud, opstalverzekering en erfpacht.Besteedbaar inkomen (AFM) en een blok Totale woonlasten in Netto maandlasten (voorinvulling Nibud 2026, aanpasbaar).
§ 5 Rentevastperiode (voorbeeld 7)Bij een korte rentevaste periode laten zien wat een rentestijging van 2 en 3 procentpunt betekent voor de maandlast.Leennormtools met leningdelen tonen Wat als de rente stijgt? zodra een deel korter dan 10 jaar rentevast staat, met de vergelijking met de toegestane maandlast.
§ 6 Verduurzaming en funderingEnergielabel en leenruimte bespreken; wijzen op funderingsrisico.Labelbedragen in alle leennormtools; Duurzaamheidsprofiel, Funderingscijfer, Woningcijfer en Klimaatcijfer.
§ 7 FiscaliteitFiscaal verleden, eigenwoningschuld en -reserve, box 1/box 3, bruto/netto-overzicht.Eigenwoningregeling, Fiscale splitsing box 1/3, Draagplichtassistent, Box 3-calculator, bruto/netto in de maandlastentools.
§ 8 Het hypotheekproductVoorwaarden als boetevrij aflossen, rentemiddeling en verhuisregeling meewegen.Boeterente berekenen (AFM-methode, rentemiddeling, brief aan de bank).
§ 9 Life events en relatiebeëindigingInkomen bij overlijden, arbeidsongeschiktheid en werkloosheid doorrekenen met bestaande voorzieningen; risico's van een relatiebreuk bespreken.Risicoscan life events, AOV-calculator, WW-tool, Polischeck; Hypotheek na scheiding, OHA-toets, echtscheidingstools.
§ 10 OversluitenKosten (boete, notaris, taxatie) tegen het voordeel afzetten met een terugverdientijd; fiscale gevolgen noemen.Beide Hypotheekoversluit-calculators tonen de terugverdientijd en een fiscale kanttekening.
Let op. De tools rekenen en signaleren; het passende advies blijft het oordeel van de adviseur. De leidraad vraagt ook om vastlegging van keuzes en afwijkingen van het advies in dossier en adviesrapport — dat valt buiten deze rekentools.